• Σήμερα είναι: Δευτέρα, 16 Μαΐου, 2022

Από την κρίση του Covid-19 στην επανεκκίνηση της οικονομίας

Δρ Παναγιώτης Πρόντζας
Principal, Head of Strategy and Investments, Grant Thornton

Η παγκόσμια οικονομία του 2020 αντιμετώπισε πολύ ισχυρές προκλήσεις ως απόρροια της έξαρσης της πανδημίας Covid-19. Τα περιοριστικά μέτρα που ελήφθησαν τόσο στην οικονομική όσο και στην κοινωνική ζωή, με σκοπό τον περιορισμό της εξάπλωσης της πανδημίας, είχαν ως αποτέλεσμα την υποχώρηση της οικονομικής δραστηριότητας και ιδιαίτερα του διεθνούς εμπορίου και του τουρισμού. Η εξάπλωση της πανδημίας στην Ελλάδα, κατά το πρώτο τρίμηνο του 2020, συνετέλεσε στην άμεση υποχώρηση της κατανάλωσης και των επενδύσεων, η οποία, με τη σειρά της, επέφερε συνολική πτώση του ΑΕΠ της χώρας κατά 10% το προηγούμενο έτος.

Μετά την ύφεση που προκάλεσε η πανδημία, η έναρξη εμβολιασμού του πληθυσμού, από το τέλος του Δεκεμβρίου 2020, σε συνδυασμό με τα μέτρα οικονομικής πολιτικής που υιοθετήθηκαν, αναμένεται να ενισχύσουν τη σταδιακή επανεκκίνηση της οικονομίας. Ένα βασικό ερώτημα, βέβαια, που τίθεται στο σημείο αυτό αφορά την εξέλιξη που εκτιμάται πως θα έχει η ελληνική οικονομία μέσα στην επόμενη τριετία και ποιος είναι ο πιθανότερος ρυθμός μεγέθυνσής της. Στο πλαίσιο αυτό, είναι δυνατό να διατυπωθούν τρία σενάρια: το βασικό, το αισιόδοξο και το δυσμενές.

Τα τρία σενάρια ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας

Στο βασικό σενάριο, το ΑΕΠ της Ελλάδας αναμένεται να εμφανίσει θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης περίπου 4% ετησίως για την επόμενη τριετία, αγγίζοντας το 2023 το επίπεδο ΑΕΠ που είχε σημειωθεί το 2019. Στο αισιόδοξο σενάριο, η ελληνική οικονομία δύναται να «τρέξει» με επιταχυνόμενους ρυθμούς της τάξης άνω του 5,5%, ξεπερνώντας κατά περίπου 4,5% στο τέλος του 2023 το ΑΕΠ που είχε η χώρα το 2019. Στο δυσμενές σενάριο, η χώρα θα καταγράψει βραδεία ανάκαμψη (μικρότερη του 2%), με αποτέλεσμα να χρειαστούν δύο πρόσθετα έτη προκειμένου να επανακάμψει η οικονομία στο επίπεδο ΑΕΠ που είχε το 2019.

Το σενάριο που θα επικρατήσει θα εξαρτηθεί, μεταξύ άλλων, από τον βαθμό εξέλιξης τριών παραγόντων: τον ρυθμού ανάκαμψης της κατανάλωσης, της αύξησης των επενδύσεων και της άμεσης βελτίωσης της τουριστικής ζήτησης. Κομβικό ρόλο στην ενίσχυση των εν λόγω μεγεθών θα διαδραματίσουν οι πόροι που θα διοχετευθούν μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, οι οποίοι αναμένεται να δώσουν ισχυρή ώθηση στις δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις, που με τη σειρά τους θα ενισχύσουν την κατανάλωση της χώρας. Αξίζει να σημειωθεί ότι, παρά τον γενικό θετικό ρυθμό μεγέθυνσης που αναμένεται να υπάρξει στην οικονομία, η ανάκαμψη προβλέπεται να λάβει περισσότερο τη μορφή μιας καμπύλης τύπου «Κ». Η μορφή αυτή αντικατοπτρίζει τον διαφορετικό βαθμό επιπτώσεων που θα αντιμετωπίσουν οι διάφοροι κλάδοι της οικονομίας λόγω της πανδημίας και κατ’ επέκταση τη διαφορετική ταχύτητα ανάπτυξής τους την επόμενη τριετία.

Οι σημερινές ενδείξεις δείχνουν πως το σενάριο που εντέλει θα επικρατήσει θα είναι το βασικό, με ισχυρές όμως προσδοκίες η οικονομία να πλησιάσει το αισιόδοξο. Ωστόσο ο βαθμός επίτευξης θα εξαρτηθεί πρωτίστως από την ανταπόκριση όλων των φορέων στην ταχεία κάλυψη του επενδυτικού κενού που έχει δημιουργηθεί στη χώρα.